Σταδίου: Κατεβασμένες ρεκλάμες


«Πάει και η οδός Σταδίου. Μέρα με την ημέρα χάνει το χρώμα της, τα γνωρίσματά της, τα κτίριά της. Η αρχή έγινε πριν αρκετά χρόνια. Έχασε τότε τις ακακίες που την εστόλιζαν. Τις είχαν φέρει από το εξωτερικό αλλά δεν ημπόρεσαν να προκόψουν. Ίσως γιατί το νερό ήταν λίγο στις παλαιότερες Αθήνες και η ακακία για να `ναι θαλερή και δροσερή χρειάζεται νερό. Αυτό και οι ανάγκες της κυκλοφορίας επέβαλαν την εξαφάνισή τους….
Και έτσι όμως η οδός Σταδίου, ήταν ένας δρόμος που δεν μπορούσε παρά ν’ αποκτούσε την σημασία που έχει σήμερα. Της την έδινε το σχέδιο της πόλεως, που εχώριζε την μικρή πολιτεία σε δυο. Ελέγετο δε Σταδίου, διότι σύμφωνα με το πρώτο σχέδιο Κλεάνθους – Σάουμπερτ, η οδός που εχώριζε στη μέση την πόλι και θα συνέδεε τις δυο κεντρικές πλατείες, Ομόνοιας και Συντάγματος θα κατέληγε στο Στάδιο».
Νοσταλγικό το χρονογράφημα σε μια Αθήνα 60 χρόνια πριν. Η πόλη άλλαζε τότε ταχέως. Προσπαθούσε να γίνει «εφάμιλλη των ευρωπαϊκών», με τα μικρά εμπορικά της Σταδίου να γίνονται ολοένα και πιο μεγάλα καταστήματα με προσεγμένα.
Επικερδές τότε τα είδη νεωτερισμού. Φυσικά  ένα μαγαζί γωνία θα μπορούσε όχι απλά να ξεπουλήσει αλλά να έχει και την καλύτερη πελατεία της Αθήνας. Στην γωνία της Σταδίου με τη Σανταρόζα ένα νέο κατάστημα «σημάδι πολιτισμού» όπως διαφημίζονταν τότε  προσφέρει κουστούμια και κασμήρια στην καλή κοινωνία των ανδρών που αγόρευε στο απέναντι Κακουργοδικείο.
Η κομψότητα επέβαλλε εκείνο το καιρό καμπαρντίνα και πηλό σκούρου χρώματος. Έτσι τα καταστήματα γύρω από το Αρσάκειο πουλούσαν αντρικά ενδύματα από τα «τελειότερα εργοστάσια εν Ελλάδι».
Η οδός Σταδίου όμως συνεχίζει να εξελίσσεται και μεταλλάσσεται όπως πάντα. Το «μαγαζί γωνία» έχει μετατραπεί πλέον σε ταχυφαγείο. Αφού ξεπέρασε την σιγουριά του ενοικίου ως Τράπεζα σήμερα μένει κλειστό με τα ρολά κατεβασμένα ελέω εθνική οικονομικής δυσπραγίας. Με την οδό Σανταρόζα να ασφυκτιά από την νυχτερινή ασχήμια του κέντρου και των ανθρώπων της.
Το άλλοτε καλό και κλασικό ντύσιμο, ακόμα και στα χρόνια μας, συγκεντρώνονταν στα καταστήματα γύρω από το Αρσάκειο. Οι λισοτές προσφορές έχουν γίνει σήμερα εκποίηση οσό – όσο.  Με το ένα να παραδίδει στο άλλο σκυτάλη στην πτώχευση.
Τον ισχυρό μύθο βέβαια στην γυναικεία ένδυση αποτελούσε ένα από τα πρώτα shop in shop στην αθηναϊκή αγορά που ήταν το κατάστημα Αθηναία (Athenee). Οι άλλοτε ελκυστικές βιτρίνες σήμερα έχουν κατεβάσει ρολά εδώ και  λίγα χρόνια μην αντέχοντας των γυναικείο καταναλωτισμό που συγκέντρωναν τα περιφερειακά πολυκαταστήματα. Για μεγάλο διάστημα οι βιτρίνες παραμένουν καλυμμένες με λαμαρίνες. Η καλλιτεχνική γραφή στην πινακίδα, που κρατιέται ακόμα σαν ιστορική παρακαταθήκη της Σταδίου, θυμίζει λίγο από την παλιά αίγλη της αθηναϊκής αγοράς. Ακόμα και αν δυσοσμία από το εγκαταλειμμένο κτίριο είναι αδυσώπητη.
Η Σταδίου αλλάζει μαζί με την κοινωνία. Περιγράφει ίσως με τον καλύτερο τρόπο την διαρκή κίνησης μιας ολόκληρης χώρας από την παρακμή στην ακμή και αντίστροφα. Το μικρομάγαζο του Λαμπρόπουλου που έγινε πολυκατάστημα και ξαφνικά άλλαξε όνομα και αγοράστηκε από ξένους επενδυτές. Ο θεσσαλονικιός Φωκάς που επιμένει νεοκλασικά με ένα προσεγμένο σύγχρονο ύφος. Ο Παγκράτης, έμπορος ρούχων παλαιάς κοπής,  που έκλεισε σούμπιντος κάτω από την πίεση των εξευρωπαϊσμένων αλυσίδων αντρικών ρούχων που ξεπετάχθηκαν γύρω του. Τα ομπρελάδικα στη Στοά Αρσακείου που έγιναν καταστήματα χρυσού και νομισμάτων. Και τα τόσα άλλα καταστήματα που σήμερα στέκουν άδεια πίσω από λινάτσες και λαμαρίνες.
Τελικά η οδός Σταδίου έχασε το χρώμα της και το ιδιαίτερο εμπορικό ύφος που κατείχε. Τα εγχώρια καταστήματα παρέδωσαν τη θέση τους στα πολύχρωμα νεοφερμένα της αλλοδαπής. Κατέβασαν ρεκλάμες, έκλεισαν τα λουκέτα και η Σταδιού έγραψε την δική της ιστορία…

* Οι πρώτοι παράγραφοι δημοσιεύτηκαν στην Εφημερίδα "Εμπρός" το 1959

0 σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου